шеше
Қазақша
[өңдеу]Зат есім
[өңдеу]түбірі: Шеше.
Анықтамасы:
- Дүниеге перзент әкелген туған ана; отбасының тірегі мен жылуы, бала тәрбиелеуші әйел. Сондай-ақ жасы үлкен, орта жастан асқан әйел адамдарға құрметпен айтылатын қаратпа сөз.
| Септік | |
|---|---|
| Атау | шеше |
| Ілік | шешенің |
| Барыс | шешеге |
| Табыс | шешені |
| Жатыс | шешеде |
| Шығыс | шешеден |
| Көмектес | шешемен |
Синонимдері:
- Ана, апа, уәліде, перзент анасы.
Түп төркіні:
- Тіл мамандарының (А. Салқынбай және т.б.) зерттеуінше, «шеше» — қазақ тіліндегі ең көне, төл түбірлердің бірі. Оның этимологиясы ежелгі түркі-моңғол семантикасындағы «шебер, дана, ақылды» (моңғолша сэцэн/шешен) ұғымымен ұштасады. Яғни әу баста отбасының ақылшысы, үй шаруасына шебер әйел, рухани жетекші деген мағынадан туындаған.